پژوهش های ادبی و بلاغی; پژوهش; ادبیات; بلاغت;

بحثی در ترجمه شعر و دشواری انتقال ایماژهای شاعرانه و موسیقی شعر

نوع مقاله: تحلیلی و انتقادی

نویسندگان

1 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد ماکو، دانشگاه آزاد اسلامی،ماکو، ایران

2 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی،واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی،ارومیه،ایران

چکیده

ترجمه، برگرداندن متنی از زبانی به زبان دیگر است و مترجمان نقش رابط فرهنگی بین ملّت‌ها را دارند و با ترجمه، ملل مختلف را با ویژگی‌های فکری و فرهنگی متفاوت با هم آشنا می‌سازند. زبان هر ملّتی ویژگی‌های آوایی، صرفی و نحوی و لغوی خاصّ خود را دارد و با توجّه به اینکه زبان، کالایی فرهنگی است به شدّت متأثر از فرهنگ، آداب و سنن، شیوه‌های زندگی، ویژگی‌های محیطی و اقلیمی آن جامعه است. با این توصیف، ترجمه، انتقال فرهنگ یک جامعه در قالب زبان به جامعه­ای دیگر است و ترجمه، به سبب در هم‌تنیدگی زبان و فرهنگ، کار آسانی نیست و ترجمۀ شعر با توجه به ویژگی‌های خاصّ زبان شعر، دشوارتر است. در زبان شعر، کلمات صرفاً برای انتقال معنا به کار نمی‌روند و ویژگی‌های زیبایی‌شناسانۀ خاصّ خود را دارند. کلمات همزمان با ویژگی‌های خاص آوایی و موسیقیایی خود و شکل قرار گرفتن، انتقال معنا را قوّت می‌بخشند و القائات و تداعی های متفاوتی را به ذهن متبادر می‌کنند که این ویژگی در ترجمه از میان می­رود. علاوه بر این، بسیاری از مؤلفه‌های فرهنگ ملّی و بومی که در حافظه تاریخی یک ملّت ثبت شده و نمایندۀ مفاهیمی خاصّ هستند، قابل انتقال به زبان دیگر نمی­باشند. در این مقاله از دشواری انتقال بُعد موسیقایی شعر و ایماژهای شاعرانه که رنگ ملّی و میهنی دارند، بحث شده و همزمان با این دشواری، ترجمۀ شعر برای ایجاد پل دوستی و تفاهم بین ملل امری الزام­آور جلوه داده شده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

review to the translation of poem and difficulty the transfer of poetic images and music of poems

نویسندگان [English]

  • yaghoub norouzi 1
  • seyf-o-din Ab Barin 2
چکیده [English]

Translation is the convert of text from one  language to other language and translators have a functıon as a  cultural ambassadors. Translators by translation of scientific an literary works help for recognition of cultural and mental aspects ,life style, traditions and nature of nations and societies. any language have a special phonic, syntactical ,lexical and grammatical attributes and due to the language is a cultural product is deeply affected by culture, traditions, life style and environment. With a this translation in vast  concept is transition of one society culture to language of another society and because of the translation is very difficult affair.  Translation of poem with regard to the special aspects of literary language as difficult as other texts. In literary language words don’t merely function as a transferor of meaning but aesthetic attributes of literary language is important in beauty and influence of poem.in translation of poem from language to other language phonetic and musical attributes can not transfer. images is other parts of poem couldn't transfer in translation and in this essay debate in detail around this concept.

کلیدواژه‌ها [English]

  • : translation
  • Poem
  • music of poem
  • culture
  • national elements
امین­پور، قیصر (1388). مجموعه کامل اشعار. چاپ دوم، تهران: انتشارات مروارید.

براهنی، رضا (1371). طلا در مس. تهران: انتشارات نویسنده.

حافظ شیرازی (1392). دیوان. به کوشش خلیل خطیب رهبر. چاپ پنجاه و دوم. ت‍ه‍ران: انتشارات  ص‍فی علیشاه‌‏‫.

خویی، اسماعیل (1356). جدال با مدعی. تهران: انتشارات جاویدان.

روشان، حسن (1384). موسیقی شعر شاملویی. تهران: انتشارات سخن گستر.

سپهری، سهراب (1389). هشت کتاب. تهران: آدینه سبز.

ـــــــــــ (1376). هشت کتاب. تهران: طهوری.

شاملو، احمد (1382). مجموعه آثار (دفتر یکم شعرها). چاپ چهارم. تهران: انتشارات نگاه.

شفیعی کدکنی، محمدرضا (1376). آیینه­ای برای صداها. تهران: سخن.

ـــــــــــ (1383). «شناور شدن زبان و ارتباط آن با رشد خودکامگی». مجله اطلاعات سیاسی –اقتصادی، شماره 207-208، صص 61-46.

ــــــــــــ (1381). «در ت‍رج‍م‍ه­ن‍اپ‍ذیری‌ ش‍ع‍ر». ف‍ص‍ل‍ن‍ام‍ه‌ ه‍س‍تی‌، شماره ۱۱، صص ‌ 18 – 11.

ــــــــــــ (1385). هزاره دوم آهوی کوهی. چاپ چهارم. تهران: انتشارات علمی.

شمیسا، سیروس (1380). نقد ادبی. چاپ دوم. تهران: انتشارات فردوس.

عطار شیرازی، فریدالدین محمد (1384). منطق الطیر. مقدمه و تصحیح محمدرضا شفیعی کدکنی. ویرایش دوم. تهران: انتشارات سخن.

فرخـزاد، فـروغ (1378). فروغ جاودانه (مجموعه شعرها و نوشته­ها و گفتگوهای فروغ فرخزاد).به کوشش عبدالرضا جعفری. تهران: نشر تنویر.

کاشانی، حامد (1391). «سرزمین ویران هرز خراب و بی حاصل». مجله آزما، شماره 93، صص 47-44.

کریستن سن، آرتور (1363). شعر و موسیقی در ایران. ترجمه عباس اقبال. تهران: هنر و فرهنگ.

مصدق، حمید (1378). تا رهایی، منظومه­ها و شعرها. تهران: زریاب.

ـــــــــ (1356). منظومه درفش کاویان. تهران: توکا.

 

Lewis, C. (1966). The poetic image. London: Jonathan.